Mỹ thắt chặt trừng phạt Iran, thêm 60 thực thể giữa lúc thị trường dầu mỏ biến động

Bộ Tài chính Hoa Kỳ vào ngày 19 tháng 5 đã trừng phạt 12 cá nhân và 48 thực thể doanh nghiệp cùng tàu bè liên quan đến thương mại năng lượng của Iran, leo thang chiến dịch "gây áp lực tối đa" khi các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc xung đột rộng lớn hơn với Tehran cho thấy ít tiến triển.

"Mỗi đô la bổ sung mà Điện Kremlin kiếm được từ giấy phép này đều giúp Putin tài trợ cho cuộc chiến bất hợp pháp chống lại Ukraine và giết hại những người Ukraine vô tội," các thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ Jeanne Shaheen và Elizabeth Warren cho biết trong một tuyên bố, chỉ trích một lệnh miễn trừ riêng biệt đối với dầu mỏ của Nga đang làm phức tạp thêm lập trường của Hoa Kỳ.

Các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào 19 tàu vận tải, bao gồm tàu chở dầu và tàu chở hóa chất, và 29 công ty thương mại và vận tải biển, trong đó có Amin Exchange. Động thái này diễn ra khi dầu thô Brent, chuẩn mực quốc tế, giao dịch gần mức 109 USD/thùng. Cuộc phong tỏa đang diễn ra của Iran đối với eo biển Hormuz—một điểm nghẽn của hơn 20% lượng dầu toàn cầu—và cuộc phản phong tỏa của Hoa Kỳ tiếp tục gây gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và làm tăng giá năng lượng.

Các lệnh trừng phạt mới nhất nhằm làm tê liệt nguồn thu nhập chính của Iran nhưng có nguy cơ thắt chặt thêm thị trường dầu mỏ toàn cầu vốn đã căng thẳng bởi cuộc xung đột bắt đầu vào cuối tháng Hai. Với việc Iran yêu cầu giải phóng hoàn toàn các tài sản bị đóng băng và nhấn mạnh vào quyền làm giàu hạt nhân "không thể thương lượng", động thái này làm phức tạp thêm các cuộc đàm phán mong manh do Pakistan làm trung gian và làm tăng nguy cơ leo thang hơn nữa ở Vịnh Ba Tư.

### Cuộc chiến kinh tế hai mặt trận

Hành động của Bộ Tài chính chống lại các thực thể Iran diễn ra chỉ vài ngày sau khi cơ quan này gia hạn lệnh miễn trừ trừng phạt đối với dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển của Nga, một động thái nhằm "ổn định thị trường dầu thô vật chất", theo Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent. Cách tiếp cận kép này làm nổi bật vị thế khó khăn của chính quyền Trump khi cố gắng trừng phạt các đối thủ mà không gây ra sự gia tăng đột biến của giá xăng trong nước. Lệnh miễn trừ của Nga đã bị các thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ chỉ trích là một "món quà không thể bào chữa" cho Vladimir Putin.

Các biện pháp trừng phạt chống lại Iran trực tiếp hơn, đưa các thực thể vào danh sách Công dân bị chỉ định đặc biệt (SDN) của Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC), về mặt hiệu quả là cắt đứt họ khỏi hệ thống tài chính Hoa Kỳ. Hành động này là một phần của chiến lược rộng lớn hơn nhằm buộc Tehran trở lại bàn đàm phán theo các điều khoản mà Washington có thể chấp nhận được.

### Đàm phán bế tắc và lập trường cứng rắn

Bất chấp những cuộc thảo luận về các thỏa thuận tiềm năng, cả hai bên vẫn còn cách xa nhau. Tổng thống Trump đã tuyên bố rằng ông dành cho Iran một "khoảng thời gian hạn chế" để thực hiện một thỏa thuận, trong khi các quan chức Iran cảnh báo rằng bất kỳ hành động gây hấn mới nào của Hoa Kỳ sẽ bị đáp trả bằng một "phản ứng mạnh mẽ hơn".

Các đề xuất hòa bình của Tehran bao gồm yêu cầu rút hoàn toàn lực lượng Hoa Kỳ khỏi khu vực, bồi thường thiệt hại chiến tranh và dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt. Các quan chức Hoa Kỳ được cho là đã phản hồi bằng các đề xuất về lệnh cấm làm giàu uranium trong 20 năm, điều mà Iran đã từ chối. Chi phí của cuộc xung đột kéo dài 80 ngày đã vượt quá 85 tỷ USD đối với Hoa Kỳ, theo ước tính từ hãng tin Fars của Iran.

Ấn Độ, một nhà nhập khẩu dầu thô lớn của Nga, đã tuyên bố sẽ tiếp tục mua hàng bất kể lệnh miễn trừ, ưu tiên an ninh năng lượng của mình. Điều này nhấn mạnh thách thức mà Hoa Kỳ phải đối mặt trong việc thực thi sự đồng thuận toàn cầu về các lệnh trừng phạt, đặc biệt là khi thị trường năng lượng đang biến động.

Bài viết này chỉ dành cho mục đích thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.