MiCA chính thức có hiệu lực đầy đủ với 244 công ty được cấp phép khi sự thống trị của bitcoin và USDT vẫn giữ vững

Quy định về Thị trường Tài sản Mã hóa (MiCA) của Liên minh châu Âu chính thức có hiệu lực đầy đủ vào ngày 1/7, tuy nhiên hoạt động giao dịch vẫn tập trung vào thị trường giao ngay bitcoin và các dòng chảy giao dịch bằng USDT, theo dữ liệu từ Kaiko Research.

"Tác động lên thị trường trông giống như một sự chấp nhận thầm lặng hơn là cú sốc cấu trúc mà nhiều bên tham gia từng dự đoán", Kaiko Research cho biết trong một báo cáo phân tích ngày 2/7. Trong số hơn 3.000 công ty tiền mã hóa đã đăng ký trước đây trên toàn EU, chỉ có 244 công ty nhận được giấy phép MiCA tính đến tháng 5, theo dữ liệu từ Cơ quan Chứng khoán và Thị trường châu Âu (ESMA).

Quy định này, thay thế các quy tắc quốc gia manh mún bằng một hệ thống cấp phép thống nhất trên toàn EU, đã buộc hàng nghìn công ty phải xin cấp phép hoặc ngừng cung cấp dịch vụ có quy định. Binance, sàn giao dịch lớn nhất thế giới tính theo khối lượng, đã không thể xin được phê duyệt trước thời hạn và đã bắt đầu ngừng cung cấp dịch vụ cho khách hàng EU, theo các tuyên bố của công ty. Trong số những công ty vượt qua quy trình này có Venga có trụ sở tại Barcelona, công ty đã nhận được tư cách Nhà cung cấp Dịch vụ Tài sản Mã hóa từ CNMV của Tây Ban Nha, mở ra quyền hoạt động trên toàn bộ 27 quốc gia thành viên.

Gánh nặng tuân thủ đã thu hẹp phạm vi hoạt động. Joseph Borg, đối tác tại WH Partners, người đã tư vấn cho các công ty tiền mã hóa từ năm 2016, ước tính số lượng đơn vị được cấp phép có thể giảm xuống còn từ 300 đến 400, so với khoảng 3.000 thực thể đã đăng ký trước đây. "Các cơ quan quản lý thích có 20 đơn vị để giám sát hơn là đầu tư vào nhiều công nghệ và nguồn nhân lực hơn để giám sát nhiều đơn vị hơn", Borg cho biết. Sự hợp nhất này đặt ra câu hỏi liệu chi phí tuân thủ cao hơn có đẩy các công ty khởi nghiệp nhỏ hơn đến các khu vực pháp lý như Dubai, nơi các yêu cầu quy định ít khắt khe hơn hay không.

Khối lượng giao dịch 30 triệu USD mỗi tuần, sự thống trị của USDT vẫn nguyên vẹn

Tác động thị trường rõ rệt nhất là đối với các stablecoin định danh bằng EUR. Các token tuân thủ MiCA — EURC của Circle và EURCV của Societe Generale — đã chứng kiến thị phần kết hợp của chúng đạt 67% vào tháng 10/2024, tăng từ gần như bằng không trước khi quy định có hiệu lực, theo dữ liệu của Kaiko. Coinbase đã vượt qua Binance để trở thành sàn giao dịch hàng đầu cho giao dịch stablecoin bằng EUR vào tháng 8/2024.

Tuy nhiên, nhu cầu tổng thể không mở rộng. Khối lượng giao dịch hàng tuần cho stablecoin bằng EUR vẫn duy trì ở mức khoảng 30 triệu USD kể từ khi MiCA có hiệu lực, thấp hơn nhiều so với đỉnh 100 triệu USD vào tháng 3/2024. Sự thay đổi thị phần phản ánh việc các sàn giao dịch hủy niêm yết hơn là nhu cầu từ người dùng mới, Kaiko lưu ý.

Đối với stablecoin định danh bằng USD, bức tranh cũng tương tự. USDC, stablecoin USD lớn nhất tuân thủ MiCA, đã chứng kiến thị phần tăng nhẹ lên 12% từ 10%. Nhưng USDT của Tether — vốn không tuân thủ MiCA và phải đối mặt với việc bị hủy niêm yết trên Coinbase đối với người dùng châu Âu — tiếp tục thống trị giao dịch toàn cầu. Trên Coinbase, thị phần của USDT trong khối lượng giao dịch BTC-USDT đã tăng từ 1% lên hơn 5% trong vòng vài tuần sau khi được niêm yết năm 2021 và đứng ở mức khoảng 10% trong quý II/2024, ngay cả sau khi sàn giao dịch này hợp nhất sổ lệnh USD và USDC để tăng cường thanh khoản.

Kinh doanh chênh lệch quy định và yếu tố DEX

Các sàn giao dịch phi tập trung (DEX), vốn không bị điều chỉnh bởi MiCA, có thể trở thành một kênh để tiếp tục tiếp cận USDT. USDT vẫn là stablecoin có tính thanh khoản cao nhất trên các thị trường tiền mã hóa, và việc sử dụng nó trên DEX lớn nhất của Ethereum là Uniswap đã tăng lên kể từ cuộc khủng hoảng ngân hàng khu vực của Mỹ năm 2023. Thị phần của USDC trên Uniswap đã giảm xuống còn khoảng 55% từ mức gần 90% vào năm 2022, sau một đợt mất peg nghiêm trọng sau sự sụp đổ của Ngân hàng Thung lũng Silicon.

Lin Han, nhà sáng lập kiêm CEO của Gate Group, cho biết khuôn khổ này chỉ hiệu quả nếu tất cả các bên tham gia tuân thủ cùng một bộ quy tắc. "Nếu các nền tảng không được quản lý hoặc không đăng ký vẫn có thể cung cấp dịch vụ, thì đó không phải là một sân chơi bình đẳng", Han nói. ESMA đã cảnh báo các công ty không được sử dụng cơ chế chào mời ngược (reverse solicitation) để lách luật và đã khuyến khích các biện pháp như chặn địa lý.

Mark Foster, trưởng bộ phận chính sách EU tại Hội đồng Đổi mới Tiền mã hóa (Crypto Council for Innovation), cho biết thành công của MiCA sẽ được đánh giá qua khả năng thu hút đầu tư và nhân tài. "EU không còn có thể chỉ dựa vào lợi thế đi đầu", Foster nói. "Thành công cuối cùng của MiCA sẽ ngày càng được đánh giá không phải bởi tính mới mẻ của nó, mà bởi khả năng tiếp tục thực hiện những lời hứa ban đầu."

Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư.