Doanh số xe năng lượng mới (NEV) của Trung Quốc giảm 20% đầu năm 2026 giữa bối cảnh thay đổi chính sách

Doanh số bán lẻ xe năng lượng mới tại Trung Quốc đã sụt giảm 20% so với cùng kỳ năm ngoái tính đến ngày 19 tháng 4, một sự đảo ngược đáng kể sau nhiều năm tăng trưởng bùng nổ vốn đã định hình lại ngành công nghiệp ô tô toàn cầu. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Xe hành khách Trung Quốc (CPCA), sự chậm lại này phản ánh một thị trường nội địa đang hạ nhiệt, nơi tổng doanh số bán xe hành khách cũng giảm 19%.

"Cuộc chiến giá cả đã chuyển thành cuộc chiến giá trị đồng tiền," Bo Yu, quản lý quốc gia khu vực Đại Trung Hoa tại công ty nghiên cứu JATO Dynamics cho biết. "Các thương hiệu Đức đang mắc kẹt trong quá khứ, nhưng người tiêu dùng Trung Quốc muốn đón nhận tương lai."

Dữ liệu cho thấy doanh số NEV từ đầu năm đến nay đạt 2,295 triệu chiếc. Sự yếu kém tập trung vào hai tháng đầu năm, với doanh số BEV toàn cầu giảm 9%, phần lớn do sự trì trệ tại Trung Quốc. Trong khi dữ liệu ban đầu cho thấy sự phục hồi vào tháng 3, thị phần NEV trong doanh số xe hành khách tại Trung Quốc đã giảm từ mức cao 55% vào cuối năm 2025 xuống dưới 40% vào tháng 2 năm 2026.

Sự sụt giảm này là hậu quả trực tiếp của bối cảnh chính sách thay đổi, bao gồm chế độ khuyến khích NEV kém hào phóng hơn và nỗ lực của chính phủ hướng tới chất lượng cao thay vì số lượng đơn thuần. Bước ngoặt này thách thức các nhà sản xuất ô tô vốn dựa vào Trung Quốc để tăng trưởng và buộc các nhà vô địch địa phương như Geely và Nio phải đẩy nhanh nỗ lực tiến vào thị trường xuất khẩu cao cấp để cạnh tranh với các đối thủ lâu đời ở Châu Âu.

Sự chậm lại về cơ bản là một vấn đề của Trung Quốc, quốc gia chiếm ưu thế về khối lượng xe điện toàn cầu. Theo dữ liệu ngành, công nghệ điện hóa duy nhất đạt được tiến bộ vững chắc trên toàn cầu vào đầu năm 2026 là xe lai toàn phần (FHEVs), hiện đang tiếp cận mức 12% thị phần doanh số xe hành khách. Ngược lại, thị trường BEV của Châu Âu tiếp tục tiến bước, với doanh số tại 5 quốc gia hàng đầu tăng 47% so với cùng kỳ năm ngoái vào tháng 3, trong khi thị trường Hoa Kỳ ổn định ở mức thị phần thấp hơn từ 6 đến 7%.

Từ cuộc chiến giá cả đến đẩy mạnh phân khúc cao cấp

Sự kết thúc của cuộc chiến giá cả kéo dài nhiều năm tại Trung Quốc đã khiến giá NEV tăng vọt, góp phần làm chậm nhu cầu. Để ứng phó, các nhà sản xuất ô tô hàng đầu Trung Quốc đang chuyển đổi chiến lược từ số lượng nội địa sang giá trị toàn cầu. Tại Triển lãm Ô tô Bắc Kinh gần đây, các thương hiệu như Zeekr của Geely và Nio đã trình làng một loạt các mẫu xe cao cấp đầy ắp công nghệ với mức giá thấp hơn đáng kể so với các đối thủ Đức. "Tôi mong đợi nhiều công ty Trung Quốc sẽ nỗ lực gấp đôi vào việc cao cấp hóa, để tạo sự khác biệt ở trong nước và cũng để chuẩn bị cho việc vươn ra toàn cầu," Stephen Dyer, người đứng đầu mảng ô tô khu vực Châu Á của công ty tư vấn AlixPartners cho biết. Động thái này đe dọa trực tiếp đến thị phần của các thương hiệu như BMW, Mercedes-Benz và Porsche, những hãng có doanh số tại Trung Quốc vốn đã chịu áp lực.

Trong khi các con số bán hàng ngắn hạn cho thấy sự hạ nhiệt đáng kể, sự thay đổi chính sách của Bắc Kinh có thể thúc đẩy một ngành công nghiệp NEV lành mạnh hơn, có lợi nhuận cao hơn trong dài hạn. Việc tập trung vào chất lượng và sự mở rộng mạnh mẽ ra nước ngoài của các công ty Trung Quốc cho thấy chiến trường cạnh tranh đang di chuyển từ thị trường nội địa Trung Quốc sang sân khấu toàn cầu. Thành công của việc đẩy mạnh phân khúc cao cấp này sẽ quyết định giai đoạn tiếp theo của quá trình chuyển đổi điện của ngành công nghiệp ô tô toàn cầu.

Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.