Đề xuất bán vàng của Ba Lan khiến giá vàng giảm 70 USD

Đề xuất bán 13 tỷ USD vàng gây sụt giảm 70 USD giá vàng

Một kế hoạch do thống đốc ngân hàng trung ương Ba Lan đề xuất nhằm thanh lý một phần trữ lượng vàng của quốc gia đã kích hoạt một đợt bán tháo mạnh trên thị trường kim loại quý. Đề xuất, theo báo cáo của Bloomberg, phác thảo việc huy động tới 480 tỷ zloty (khoảng 13 tỷ USD) cho chi tiêu quốc phòng bằng cách bán một phần trong 550 tấn dự trữ vàng của quốc gia. Tin tức này ngay lập tức khiến giá vàng giao ngay giảm khoảng 70 USD, phản ánh lo ngại của thị trường về một cú sốc nguồn cung tiềm tàng từ một chủ sở hữu chính thức lớn.

Khoản tài chính này được trình bày như một giải pháp thay thế trong nước cho chương trình tài trợ quốc phòng của EU. Kế hoạch từ Thống đốc Ngân hàng Trung ương Adam Glapinski được cho là liên quan đến việc bán vàng để hiện thực hóa lợi nhuận trên giấy tờ trước khi mua lại, chuyển đổi hiệu quả tài sản dự trữ thành quỹ nhà nước. Động thái này nhằm mục đích lách các lệnh cấm pháp lý đồng thời cung cấp một sự thúc đẩy đáng kể cho ngân sách quốc phòng của Ba Lan.

Kế hoạch lách quỹ EU 44 tỷ EUR đối mặt với bế tắc chính trị

Đề xuất này bắt nguồn từ sự rạn nứt chính trị sâu sắc giữa Tổng thống và Thủ tướng Ba Lan. Tổng thống Karol Nawrocki, người ủng hộ việc bán vàng, đang cố gắng bỏ qua chương trình cho vay "Hành động An ninh Châu Âu" (SAFE) của EU, trong đó Ba Lan được phân bổ 44 tỷ EUR. Phe của Tổng thống coi kế hoạch của EU là bất lợi cho quan hệ Ba Lan-Mỹ. Tuy nhiên, Thủ tướng Donald Tusk đã công khai ủng hộ việc sử dụng các khoản vay lãi suất thấp của EU, tạo ra một xung đột trực tiếp về chiến lược tài chính của đất nước.

Những rào cản pháp lý đáng kể cũng cản trở. Luật pháp Ba Lan hiện hành cấm rõ ràng ngân hàng trung ương tài trợ trực tiếp cho ngân sách chính phủ. Mặc dù Thống đốc Glapinski thừa nhận những "thách thức pháp lý", ông gợi ý rằng một đạo luật đặc biệt có thể cho phép động thái này. Sự không chắc chắn về việc liệu kế hoạch có thể vượt qua cả sự phản đối chính trị và các ràng buộc pháp lý hay không khiến khả năng thực hiện của nó rất đáng nghi ngờ.

Ba Lan từng là người mua vàng hàng đầu trước khi đề xuất bán

Động thái này đặc biệt đáng chú ý khi xét đến vị thế gần đây của Ba Lan là người mua vàng chính thức tích cực nhất thế giới. Ngân hàng Quốc gia Ba Lan đã tích cực tăng cường dự trữ để phòng ngừa bất ổn địa chính trị, với mục tiêu đã nêu là nâng tổng lượng nắm giữ lên 700 tấn. Đợt mua sắm ồ ạt này đã tạo ra lợi nhuận trên giấy tờ đáng kể, với vàng được mua từ cuối năm 2023 đến năm 2025 cho thấy mức lãi chưa thực hiện khoảng 43 tỷ EUR.

Bối cảnh này khiến đề xuất trở nên hợp lý về mặt tài chính, vì nó sẽ tiền tệ hóa các khoản lãi gần đây. Tuy nhiên, một sự thay đổi đột ngột từ người mua lớn nhất sang một người bán lớn tiềm năng sẽ đưa ra sự biến động và không chắc chắn đáng kể vào thị trường vàng. Khả năng tồn tại của kế hoạch hiện hoàn toàn phụ thuộc vào việc điều hướng bối cảnh chính trị nội bộ phức tạp của Ba Lan.