Tín hiệu kinh tế trái chiều của Nhật Bản làm khó lộ trình chính sách của BOJ
Sự hạ nhiệt nhẹ của lạm phát tại Tokyo và sự sụt giảm mạnh trong sản lượng công nghiệp đang gửi đi những tín hiệu mâu thuẫn về nền kinh tế Nhật Bản, làm phức tạp thêm lộ trình tăng lãi suất tiếp theo của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) khi căng thẳng Trung Đông có nguy cơ đẩy chi phí năng lượng lên cao. Dữ liệu hôm thứ Ba cho thấy giá tiêu dùng lõi của Tokyo đã tăng 1,7% trong tháng 3 so với một năm trước đó, trong khi sản xuất công nghiệp giảm 2,1% trong tháng 2.
Takeshi Minami, chuyên gia kinh tế tại Viện Nghiên cứu Norinchukin, cho biết: "Nếu căng thẳng ở Iran kéo dài, sẽ có những lo ngại ngày càng tăng về cả áp lực lạm phát trong nước và suy thoái kinh tế tiềm tàng". Ông lưu ý rằng các hạn chế về năng lượng đã và đang làm gián đoạn hoạt động ở các nền kinh tế châu Á lân cận, một rủi ro đối với chuỗi cung ứng của Nhật Bản.
Dữ liệu lạm phát Tokyo, một chỉ báo hàng đầu cho xu hướng toàn quốc, cho thấy sự điều chỉnh từ mức tăng 1,8% của tháng 2. Sự chậm lại phần lớn là do các khoản trợ cấp của chính phủ giúp giảm chi phí điện và khí đốt. Tuy nhiên, mức giảm giá xăng đã hẹp lại đáng kể, cho thấy áp lực giá tiềm ẩn vẫn còn. Ngược lại, sản lượng công nghiệp giảm 2,1% so với tháng trước trong tháng 2, đảo ngược so với mức tăng 4,3% trong tháng 1 vốn được thúc đẩy bởi nhu cầu trước Tết Nguyên đán.
Dữ liệu hỗn hợp tạo ra một tình thế tiến thoái lưỡng nan cho BOJ, cơ quan đã tăng lãi suất chính sách lên 0,75% vào đầu tháng này. Chi phí năng lượng cao hơn có thể đồng thời thúc đẩy lạm phát và đè nặng lên nền kinh tế. Bất chấp các tín hiệu mâu thuẫn, các nhà đầu tư đang đặt cược vào khả năng 70% sẽ có một đợt tăng lãi suất khác vào tháng 4 khi hội đồng quản trị ngày càng lo ngại về lạm phát do dầu mỏ.
Thị trường lao động thắt chặt càng làm phức tạp thêm các tính toán của ngân hàng trung ương. Tỷ lệ thất nghiệp của Nhật Bản đã giảm xuống 2,6% trong tháng 2 từ mức 2,7% một tháng trước đó. Tình trạng thiếu hụt lao động kinh niên dự kiến sẽ duy trì áp lực buộc các công ty phải tăng lương, với nhóm công đoàn lớn nhất cả nước báo cáo rằng các cuộc đàm phán lương "shunto" hàng năm đã đạt được mức tăng lương trung bình hơn 5% trong năm thứ ba liên tiếp.
Tuy nhiên, một số nhà phân tích đặt câu hỏi liệu những mức tăng lương này có chuyển hóa thành sức mạnh kinh tế rộng lớn hơn hay không. Các chuyên gia kinh tế của HSBC lưu ý trong một báo cáo gần đây rằng nếu biên lợi nhuận của doanh nghiệp bị thu hẹp do chi phí cao hơn, tăng trưởng lương mạnh mẽ có thể không dẫn đến các kết quả kinh tế vĩ mô tích cực. Hơn nữa, họ chỉ ra rằng lạm phát đã liên tục vượt xa mức tăng trưởng lương danh nghĩa ở Nhật Bản bất chấp kết quả shunto khả quan.
Stefan Angrick tại Moody’s Analytics cho biết: "Hầu hết người lao động nằm ngoài phạm vi của shunto", đồng thời cho biết thêm rằng các công ty thường thu hồi mức tăng lương công bố bằng cách cắt giảm tiền thưởng. Bối cảnh mong manh này, kết hợp với rủi ro bên ngoài từ Trung Đông, có thể hạn chế mức độ mà BOJ có thể đẩy lãi suất.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
Edgen Stock·Mar 31 2026, 10:40