Dấu chân kinh tế toàn cầu của Trung Quốc thu hẹp xuống 16,5%
Sức nặng kinh tế toàn cầu của Trung Quốc đang thu hẹp tính theo đô la, một sự đảo ngược rõ rệt so với xu hướng kéo dài hàng thập kỷ. Theo dữ liệu từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế, tỷ trọng GDP toàn cầu của Trung Quốc đạt đỉnh 18,5% vào năm 2021 nhưng đã giảm xuống ước tính 16,5% vào cuối năm 2025. Trong giai đoạn này, nền kinh tế của nước này đã thu hẹp từ khoảng ba phần tư quy mô nền kinh tế Hoa Kỳ xuống dưới hai phần ba.
Sự sụt giảm này đặt ra một câu đố kinh tế, vì Bắc Kinh tiếp tục báo cáo mục tiêu tăng trưởng GDP thực tế là 4,5-5%, cao hơn gấp đôi tỷ lệ điển hình của các quốc gia phát triển. Sự khác biệt này bắt nguồn từ sự kết hợp giữa giảm phát trong nước dai dẳng, làm giảm giá trị hàng hóa và dịch vụ, và đồng nhân dân tệ yếu. Mặc dù quốc gia này sản xuất nhiều hàng hóa hơn bao giờ hết, nhưng giá trị sản lượng tính bằng đô la đã trì trệ, làm suy yếu câu chuyện về Trung Quốc như một cường quốc toàn cầu đang lên.
Xuất khẩu tăng vọt 22% thúc đẩy ma sát thương mại toàn cầu
Áp lực nội bộ từ giảm phát và đồng tiền yếu đang buộc các công ty Trung Quốc phải thay đổi chiến lược, dẫn đến một đợt đẩy mạnh xuất khẩu lớn đang gây căng thẳng cho các mối quan hệ thương mại toàn cầu. Cạnh tranh nội địa gay gắt và biên lợi nhuận giảm dần đang khuyến khích các nhà sản xuất bán hàng ra nước ngoài, một động thái được khuếch đại bởi đồng nhân dân tệ yếu khiến hàng hóa của họ rẻ hơn trên thị trường quốc tế. Điều này đã dẫn đến xuất khẩu của Trung Quốc tăng 22% trong hai tháng đầu năm 2026.
Dòng hàng hóa Trung Quốc, từ xe điện đến tấm pin mặt trời, đang làm choáng váng các nhà sản xuất nước ngoài gặp khó khăn trong việc cạnh tranh về giá. Kết quả là thặng dư thương mại của Trung Quốc ngày càng tăng, đạt 1,2 nghìn tỷ đô la, và ma sát gia tăng với các đối tác thương mại từ châu Âu đến Đông Nam Á. IMF đã lưu ý rằng tăng trưởng của Trung Quốc đang "ngày càng phụ thuộc vào nhu cầu bên ngoài" và đã khuyên chính phủ nên thúc đẩy tiêu dùng trong nước thay thế.
Các công ty nước ngoài rút lui khi tăng trưởng tính bằng đô la trì trệ
Sự thu hẹp trong nền kinh tế tính bằng đô la của Trung Quốc ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của các công ty nước ngoài, thúc đẩy họ rút lui chiến lược. Khi doanh số bán hàng bằng nhân dân tệ chuyển đổi thành ít đô la hoặc euro hơn, thị trường trở nên kém hấp dẫn đáng kể. Xu hướng này đã làm suy yếu nhận thức lâu nay về Trung Quốc như một thị trường tiêu dùng không ngừng phát triển.
Tập đoàn bán lẻ Inditex, công ty mẹ của Zara, cung cấp một ví dụ rõ ràng. Sau khi tích cực mở rộng lên gần 600 cửa hàng ở Trung Quốc đại lục vào năm 2018, công ty này đã giảm dấu chân của mình khoảng 80% cho đến năm 2026. Điều này phản ánh một xu hướng rộng lớn hơn của các thương hiệu phương Tây gặp khó khăn khi cạnh tranh với các lựa chọn thay thế trong nước giá rẻ. Tình hình này gợi lên những điểm tương đồng với Nhật Bản vào những năm 1990, nơi đồng yên yếu và giảm phát đã làm xói mòn vị thế kinh tế toàn cầu của nước này trong nhiều năm. Mặc dù IMF dự kiến tỷ trọng toàn cầu của Trung Quốc sẽ phục hồi chậm bắt đầu từ năm 2026, nhưng môi trường hiện tại đặt ra những thách thức đáng kể cho các nhà đầu tư quốc tế.