Nhà sản xuất xe điện Việt Nam VinFast Auto sẽ chuyển gần 7 tỷ USD nợ và bán các nhà máy chính của mình với giá 506 triệu USD cho một nhóm nhà đầu tư có mối quan hệ chặt chẽ với công ty mẹ Vingroup.
"Từ góc độ chiến lược và tài chính, bước đi này là hợp lý," Mehdi Jaouadi, một đối tác tại công ty tư vấn YCP có trụ sở tại Singapore, cho biết. "Tuy nhiên, từ góc độ quản trị, quyết định chiến lược này có một số dấu hiệu đáng lo ngại."
Thỏa thuận, dự kiến hoàn tất vào tháng 9, sẽ chứng kiến VinFast bán mảng sản xuất tại Việt Nam cho người sáng lập Phạm Nhật Vượng và một công ty do một thành viên hội đồng quản trị Vincom Retail kiểm soát. Bên mua sẽ tiếp nhận khoảng 6,9 tỷ USD nợ, nguyên nhân chính dẫn đến khoản lỗ 3,9 tỷ USD của VinFast vào năm ngoái.
Giao dịch này đã khiến cổ phiếu VinFast giảm 12% kể từ khi được tiết lộ vào ngày 12 tháng 5, do các nhà đầu tư đặt câu hỏi về cấu trúc phức tạp và tính chất bên liên quan của bên mua. Động thái này nhằm hướng tới mô hình "tài sản nhẹ" nhưng lại làm dấy lên những lo ngại về quản trị doanh nghiệp tại hãng xe chưa có lãi này, vốn chưa ghi nhận lợi nhuận kể từ khi thành lập vào năm 2017.
Một giao dịch phức tạp
Theo thỏa thuận đa bên, mảng sản xuất sẽ được mua lại bởi một nhóm bao gồm người sáng lập Phạm Nhật Vượng và Công ty Phát triển Đầu tư và Kinh doanh Future (FIRD). FIRD, đơn vị cuối cùng sẽ nắm giữ 95,5% cổ phần, được kiểm soát bởi doanh nhân bất động sản Nguyễn Hoài Nam, một thành viên hội đồng quản trị của Vincom Retail, đơn vị cũ của Vingroup.
Cấu trúc này đã thu hút sự giám sát từ các nhà phân tích. Một công ty thứ ba, Công ty Phát triển Đầu tư và Kinh doanh Ngọc Quý, sẽ tham gia vào đợt mua ban đầu trước khi cổ phần của công ty này được sắp xếp lại, gây ra những câu hỏi về vai trò của nó. VinFast nói với Reuters rằng họ "không phải là một bên trong các giao dịch này và do đó không có cơ sở hoặc thẩm quyền để bình luận."
Bằng cách thuê ngoài hoạt động sản xuất, VinFast cho biết họ có thể tập trung nguồn lực vào nghiên cứu và phát triển. Chủ sở hữu nhà máy mới sẽ có thể sản xuất ô tô và pin cho bên thứ ba, mặc dù Vingroup đã phủ nhận kế hoạch bán các cơ sở này cho một nhà sản xuất thiết bị gốc như Foxconn.
Việc chuyển giao nợ là một nỗ lực quan trọng nhằm làm sạch bảng cân đối kế toán của VinFast trước các nhu cầu huy động vốn trong tương lai. Các nhà đầu tư sẽ theo dõi việc hoàn tất thỏa thuận vào quý III và bất kỳ thỏa thuận sản xuất với bên thứ ba nào sau đó mà các chủ sở hữu nhà máy mới có thể ký kết.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.