Mỹ cân nhắc áp thuế mới đối với 2 lĩnh vực nhằm củng cố khả năng phục hồi kinh tế

(Dateline: NEW YORK) — Một lập luận mới về thuế quan bảo hộ đang dần thu hút sự chú ý, cho rằng Hoa Kỳ phải ưu tiên khả năng phục hồi kinh tế hơn là hiệu quả thuần túy, ngay cả khi phải trả giá bằng việc tăng giá hàng hóa. Điều này diễn ra trong bối cảnh cựu Tổng thống Trump vào tháng 2 năm 2026 đã áp đặt các mức thuế mới đối với dược phẩm và một số kim loại, cho thấy sự tập trung bền bỉ vào chính sách thương mại như một công cụ cho chiến lược quốc gia.

"Hiệu quả là mong muốn. Nhưng trong một thế giới mà chiến tranh là khả thi, khả năng phục hồi là cần thiết," Paul A. Rahe, giáo sư lịch sử tại Cao đẳng Hillsdale, đã viết trong một bài bình luận trên tờ Wall Street Journal ngày 16 tháng 4. Ông lập luận rằng hàng thập kỷ tự do hóa thương mại đã khiến Hoa Kỳ phụ thuộc một cách nguy hiểm vào các đối thủ tiềm tàng về các mặt hàng thiết yếu.

Lợi ích của tự do thương mại đã được chứng minh bởi sự tăng trưởng kinh tế toàn cầu đáng kể. Tỷ trọng của Nam bán cầu trong GDP thế giới đã tăng từ 19% năm 1990 lên 42% vào năm 2022, giúp hơn một tỷ người thoát khỏi cảnh nghèo đói cùng cực. Tại Hoa Kỳ, thu nhập bình quân đầu quân đã tăng đáng kể trong 36 năm qua. Tuy nhiên, đại dịch COVID-19 đã bộc lộ sự mong manh của phương thức sản xuất tức thời (just-in-time) và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Vấn đề trọng tâm là liệu lợi ích của sự phụ thuộc lẫn nhau về kinh tế có thể ngăn chặn xung đột hay không. Những người ủng hộ thuế quan lập luận rằng lịch sử gần đây, bao gồm việc Nga tấn công Ukraine và các mối đe dọa của Trung Quốc đối với Đài Loan, cho thấy các mối quan hệ thương mại không ngăn cản được sự gây hấn từ các chủ thể nhà nước có quyết tâm cao. Điều này làm thay đổi tính toán của các nhà hoạch định chính sách và nhà đầu tư theo hướng coi trọng an ninh chuỗi cung ứng hơn.

Tính Cấp thiết của Khả năng Phục hồi

Cốt lõi của lập luận là Hoa Kỳ đã mất đi một mức độ tự túc quan trọng, từ "kho vũ khí của nền dân chủ" trở thành một quốc gia phụ thuộc vào các đối thủ tiềm tàng về các vật liệu liên quan đến quốc phòng. Theo quan điểm này, việc triển khai các mức thuế được thiết kế tốt có thể kích thích và bảo vệ sản xuất trong nước trong các lĩnh vực chiến lược. Mặc dù điều này có khả năng dẫn đến giá tiêu dùng cao hơn và có thể gây ra các biện pháp trả đũa từ các đối tác thương mại, nhưng nó được trình bày như một cái giá cần thiết cho an ninh quốc gia. Đối với các nhà đầu tư, điều này báo hiệu sự biến động tiềm ẩn nhưng cũng mang lại cơ hội cho các nhà sản xuất trong nước trong các ngành được bảo hộ như dược phẩm và kim loại đặc biệt.

Một Giải pháp Thay thế cho Thuế Trực thu

Ngoài phòng thủ chiến lược, bài bình luận còn khơi lại một lập luận cũ về thuế quan như một nguồn thu chính của chính phủ. Trong lịch sử, chính phủ liên bang Hoa Kỳ phần lớn được tài trợ bởi thuế quan và thuế tiêu thụ đặc biệt, tránh các loại thuế trực thu, xâm phạm vào thu nhập và vốn. Bài viết gợi ý rằng việc quay trở lại đánh thuế gián tiếp có thể tăng cường quyền tự do và quyền riêng tư cá nhân bằng cách giảm lượng thông tin tài chính mà công dân phải báo cáo cho chính phủ. Quan điểm này cho rằng thuế quan, với tư cách là một hình thức đánh thuế ít hữu hình hơn, có lợi cho sự ổn định kinh tế và xã hội hơn là nỗi lo lắng hàng năm khi kê khai thuế thu nhập.

Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.