Dự án trung tâm dữ liệu AI 'Stargate' khổng lồ của Oracle, vốn được kỳ vọng sẽ đảm bảo tương lai cho tập đoàn, hiện đang bị đe dọa bởi sự trì hoãn xây dựng và tình hình tài chính bất ổn của khách hàng duy nhất, OpenAI.
Quay lại
Quay lại
Thương vụ 'Stargate' trị giá 38 tỷ USD của Oracle đối mặt với sự trì hoãn và hoài nghi
Cam kết tài chính khổng lồ của Oracle Corp. đối với dự án trung tâm dữ liệu AI “Stargate” đang phải đối mặt với một thử thách nghiêm trọng, khi sự trì hoãn xây dựng đáng kể va chạm với tình trạng tài chính bấp bênh của khách hàng duy nhất là OpenAI, công ty vốn đang dự báo khoản lỗ lũy kế vượt quá 167 tỷ USD vào năm 2028. Việc mở rộng đầy tham vọng này, được tài trợ bởi hơn 38 tỷ USD nợ ngoại bảng, đại diện cho một canh bạc rủi ro cao vào một khách hàng duy nhất mà khả năng thanh toán đang bị nghi ngờ nghiêm trọng.
“Trừ khi OpenAI trở thành doanh nghiệp có lợi nhuận cao nhất mọi thời đại trong hai năm tới, nếu không Stargate sẽ là dấu chấm hết cho Oracle,” chuyên gia bình luận tài chính Ed Zitron đã viết trong một bài phân tích gần đây, nhấn mạnh rủi ro cực lớn ẩn sau dự án này.
Áp lực tài chính đã bắt đầu lộ rõ. Oracle đã ghi nhận dòng tiền hoạt động âm 24,7 tỷ USD trong quý trước, một hậu quả trực tiếp của liên doanh thâm dụng vốn này. Dự án “Stargate”, được công bố rầm rộ tại Nhà Trắng vào tháng 1 năm 2025, đang bị chậm tiến độ nghiêm trọng. Cơ sở chính tại Abilene, Texas, dự kiến sẽ đi vào hoạt động hoàn toàn vào cuối năm 2025; thay vào đó, hiện chỉ có hai tòa nhà đang tạo ra doanh thu, và việc hoàn thành toàn bộ khó có thể diễn ra trước năm 2027. Các địa điểm được lên kế hoạch khác trên khắp đất nước vẫn chẳng khác gì những bãi đất trống, với ngày hoàn thành thực tế bị đẩy lùi sang năm 2029.
Tình huống này đặt Oracle vào một vị thế nguy hiểm. Với mảng kinh doanh phần mềm và phần cứng truyền thống hầu như không tăng trưởng, công ty đã đặt cược toàn bộ tương lai vào mảng cơ sở hạ tầng đám mây có biên lợi nhuận thấp. Nếu OpenAI không thể thực hiện các nghĩa vụ hợp đồng, Oracle sẽ phải gánh một núi nợ mà không có lộ trình trả nợ rõ ràng, có khả năng kích hoạt một cuộc khủng hoảng doanh nghiệp và gây ra làn sóng chấn động khắp lĩnh vực đầu tư cơ sở hạ tầng AI.
Tiến độ đình trệ và nợ nần chồng chất
Khoảng cách giữa những lời hứa của Oracle và thực tế tại hiện trường là rất lớn. Khi khởi động dự án, người đồng sáng lập Larry Ellison tuyên bố các trung tâm dữ liệu “đã được xây dựng”. Trên thực tế, hầu hết các địa điểm được công bố đều cho thấy tiến độ tối thiểu. Cơ sở Abilene, dự án tiên tiến nhất, đã chứng kiến mốc thời gian liên tục bị lùi lại. Trong tổng công suất dự kiến 1,2 gigawatt, chỉ có 200 megawatt — đủ cho hai tòa nhà — đang hoạt động. Tốc độ chậm chạp này đáng báo động vì các GPU đang được lắp đặt, như GB200 của Nvidia, có nguy cơ trở nên lỗi thời rất lâu trước khi các khoản nợ liên quan được thanh toán.
Để tài trợ cho dự án khổng lồ này, Oracle đang sử dụng cấu trúc “tài trợ dự án”, một phương pháp thường được sử dụng cho cơ sở hạ tầng quy mô lớn giúp giữ nợ ngoài bảng cân đối kế toán chính của công ty. Bằng cách thành lập một pháp nhân mục đích đặc biệt (SPV), Oracle đã huy động được hơn 38 tỷ USD chỉ riêng cho các cơ sở ở Wisconsin và hạt Shackelford, một con số kỷ lục cho một giao dịch như vậy. Mặc dù thủ thuật kế toán này làm cho sổ sách của công ty mẹ trông có vẻ sạch sẽ hơn, nhưng sự thất thoát tiền mặt là có thật và đáng kể, như được phản ánh trong dòng tiền hoạt động âm của tập đoàn. Cấu trúc này cô lập rủi ro của dự án, nhưng nếu nguồn doanh thu duy nhất của dự án — OpenAI — suy sụp, những người cho vay chỉ có thể truy đòi tài sản của chính dự án đó.
Khả năng thanh toán của OpenAI bị soi xét
Toàn bộ mô hình tài chính cho Stargate dựa trên khả năng chi trả của OpenAI. Tuy nhiên, công ty AI này là một doanh nghiệp thua lỗ nặng nề đang đốt tiền một cách chóng mặt. Ngoài các cam kết với Oracle, OpenAI đã ký kết các thỏa thuận đám mây dài hạn, khổng lồ với hàng loạt đối thủ cạnh tranh của Oracle. Chúng bao gồm một hợp đồng trị giá 250 tỷ USD với Microsoft Azure, một thương vụ 138 tỷ USD với Amazon Web Services và một thỏa thuận 22,4 tỷ USD với CoreWeave.
Các nhà phân tích ước tính OpenAI phải huy động ít nhất 200 tỷ USD trong ba năm tới chỉ để duy trì các cam kết khác nhau của mình. Các dự báo của chính công ty cho thấy họ sẽ không có dòng tiền dương cho đến năm 2030, chậm hơn hai năm so với đối thủ Anthropic. Áp lực tài chính dữ dội này và sự trung thành bị phân tán giữa các nhà cung cấp đám mây gây ra sự nghi ngờ nghiêm trọng về việc liệu OpenAI có thể tồn tại đủ lâu để thực hiện các nghĩa vụ với Oracle hay không, chưa nói đến việc trở thành khách hàng độc quyền, trả phí cao mà Oracle cần. Các báo cáo gần đây cho thấy Microsoft đã tiếp quản 700MW công suất tại cơ sở Abilene, vốn ban đầu dành cho OpenAI, càng nhấn mạnh thêm sự lo lắng của các bên cho vay về việc bị rủi ro bởi một khách hàng duy nhất không đạt xếp hạng tín nhiệm đầu tư.
Đối với các nhà đầu tư, cổ phiếu của Oracle đã trở thành một chỉ số đại diện cho toàn bộ sự bùng nổ hạ tầng AI — và cả khả năng sụp đổ của nó. Công ty đã gắn kết vận mệnh của mình với tầm nhìn của Larry Ellison và vận may đầy biến động của OpenAI do Sam Altman điều hành. Mặc dù tiềm năng chiếm lĩnh thị trường suy luận AI là rất lớn, nhưng rủi ro thực thi cũng khổng lồ không kém. Nếu canh bạc thất bại, Oracle có nguy cơ bị đẩy từ một cường quốc phần mềm biên lợi nhuận cao xuống thành một công ty tiện ích biên lợi nhuận thấp, vật lộn dưới sức nặng của hàng chục tỷ USD nợ cho các trung tâm dữ liệu với một khách hàng mất khả năng thanh toán.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
[1] Dự án "Stargate" của OpenAI đang kéo lùi Oracle như thế nào?[2] Công việc kinh doanh mạo hiểm của Larry[3] Giải thích về tài trợ dự án: Định nghĩa, Cơ chế và Các loại khoản vay[4] OpenAI thực tế đã từ bỏ các trung tâm dữ liệu Stargate tự vận hành để chuyển sang các thỏa thuận linh hoạt hơn[5] OpenAI chiếm một phần ba doanh thu của CoreWeave. Điều gì xảy ra nếu công ty AI này không thể chi trả?
