Tân Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Kevin Warsh chuẩn bị tiếp quản một ngân hàng trung ương đang rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan: lạm phát cao dai dẳng và áp lực chính trị gay gắt đòi cắt giảm lãi suất.
Kevin Warsh sẽ tuyên thệ nhậm chức chủ tịch thứ 17 của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) vào thứ Sáu, đối mặt với thử thách tức thì khi lạm phát Mỹ đang nóng lên. Áp lực chính trị đòi lãi suất thấp hơn là rất lớn, nhưng dữ liệu gần đây cho thấy giá tiêu dùng đang tăng với tốc độ nhanh nhất trong ba năm, làm phức tạp mọi nỗ lực xoay trục sang bồ câu và thử thách tính độc lập của ngân hàng trung ương ngay từ ngày đầu tiên.
"Lạm phát đang cao dai dẳng và khó có thể giảm xuống, nhưng ông ấy đang ở trong một môi trường chính trị mà ông ấy sẽ bị chỉ trích nếu không cắt giảm lãi suất," Bill Winters, CEO của Standard Chartered, cho biết vào hôm thứ Ba. "Ông ấy có một người sếp khó tính nhưng bạn biết đấy, ông ấy (Warsh) là một người nghiêm túc."
Nhiệm vụ này rất đáng gờm. Chỉ số Giá tiêu dùng (CPI) đã tăng 3,8% trong năm tính đến tháng 4, do chi phí năng lượng tăng cao, theo dữ liệu từ báo cáo của chính phủ Mỹ. Điều này đã làm thay đổi kỳ vọng của thị trường, với mức định giá hiện tại cho thấy khoảng 60% khả năng Fed sẽ tăng lãi suất vào cuối năm nay, trực tiếp mâu thuẫn với những lời kêu gọi cắt giảm mạnh mẽ từ Nhà Trắng. Một số nhà hoạch định chính sách của Fed đã ra tín hiệu rằng việc tăng lãi suất, chứ không phải cắt giảm, có thể là cần thiết để kiềm chế lạm phát.
Việc xác nhận Warsh đưa một nhân vật quen thuộc vào vị trí lãnh đạo, nhưng là người mà khuynh hướng chính sách hiện đang phải đối mặt với bối cảnh kinh tế vĩ mô đầy thách thức. Nhiệm kỳ của tân chủ tịch sẽ được định nghĩa bởi khả năng điều hướng các mối đe dọa kép từ lạm phát dai dẳng và sự can thiệp chính trị, với uy tín của Fed đang ở thế ngàn cân treo sợi tóc.
Cốt lõi trong quan điểm chính sách tiền tệ của Warsh là niềm tin rằng trí tuệ nhân tạo sẽ là một lực lượng giảm phát mạnh mẽ. Ông lập luận rằng mức tăng năng suất do AI thúc đẩy, vốn đã tăng gần gấp đôi lên 2,7% vào năm 2025 so với mức trung bình 1,4% của thập kỷ trước, sẽ thúc đẩy mức tăng đáng kể của tiền lương thực tế và kìm hãm lạm phát. Niềm tin này củng cố lập luận của ông về việc cắt giảm lãi suất phủ đầu để kích thích đầu tư vào công nghệ mới.
Tuy nhiên, quan điểm này không được chia sẻ rộng rãi trong ngân hàng trung ương. Phó Chủ tịch Fed Philip Jefferson đã cảnh báo rằng mặc dù AI có thể thúc đẩy tăng trưởng dài hạn, nhưng giai đoạn đầu tư ban đầu có thể tạo ra áp lực tăng giá khi các công ty mở rộng quy mô. Nghiên cứu gần đây từ Goldman Sachs ủng hộ điều này, ước tính rằng nhu cầu điện cho trung tâm dữ liệu tăng vọt sẽ làm tăng thêm 0,2 điểm phần trăm vào lạm phát tổng thể vào năm 2026.
Warsh, người có thể là Chủ tịch Fed đầu tiên có mối quan hệ với Thung lũng Silicon chặt chẽ hơn Wall Street, đã ủng hộ một sự thay đổi đáng kể trong kịch bản hoạt động của Fed. Ông lập luận rằng bảng cân đối kế toán cồng kềnh của Fed, một di sản của các chính sách thời kỳ khủng hoảng, mang lại lợi ích không cân xứng cho các tập đoàn lớn có thể phát hành trái phiếu, trong khi tín dụng vẫn quá thắt chặt đối với các hộ gia đình và doanh nghiệp nhỏ.
Giải pháp đề xuất của ông là thay đổi công cụ: thu hẹp bảng cân đối kế toán để chấm dứt các chính sách ưu ái Wall Street và đồng thời hạ lãi suất chính sách. Warsh cho rằng lãi suất qua đêm là một công cụ trung lập hơn, tác động đồng đều hơn đến các khoản vay ngân hàng, thế chấp và trái phiếu doanh nghiệp. Cách tiếp cận này sẽ nhằm mục đích hồi sinh nền kinh tế từ gốc rễ, nới lỏng tài chính cho các trung tâm dữ liệu mới, sản xuất chip và tạo năng lượng thiết yếu để Mỹ duy trì sự thống trị AI trước các đối thủ như Trung Quốc.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
