(P1) Một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái phối hợp được cho là do Iran thực hiện đã đánh vào khu phức hợp dầu mỏ và các nhà máy điện chính của Kuwait hôm Chủ nhật, làm leo thang xung đột khu vực vốn đã đóng cửa một tuyến hàng hải quan trọng và khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt hơn 50% trong năm nay. Các cuộc tấn công gây thiệt hại vật chất đáng kể nhưng không có thương vong, đã đánh trúng khu phức hợp dầu mỏ Shuwaikh — nơi đặt trụ sở của Tập đoàn Dầu khí Kuwait (KPC) và Bộ Dầu mỏ. Giá dầu Brent duy trì trên mức 109 USD/thùng để phản ứng với sự lan rộng của cuộc xung đột.
(P2) "Con quỷ đã thoát khỏi chiếc bình," Neil Quilliam, cộng tác viên tại tổ chức nghiên cứu Chatham House, cho biết trong một phân tích của Reuters. "Giờ đây, khi Hormuz đã bị đóng cửa, nó có thể bị đóng cửa lặp đi lặp lại, và điều đó gây ra mối đe dọa lớn đối với nền kinh tế toàn cầu."
(P3) Các cuộc tấn công vào Kuwait là một phần của chuỗi các cuộc tấn công khu vực rộng lớn hơn, trong đó Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng nhận trách nhiệm về các sự cố ở Bahrain và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Tại Bahrain, Bapco Energies xác nhận có hỏa hoạn tại một bể chứa, trong khi Ả Rập Xê Út tuyên bố đã đánh chặn một tên lửa hành trình của Iran. Sự leo thang diễn ra sau khi Iran đóng cửa eo biển Hormuz một cách hiệu quả, một điểm nghẽn cho gần 20% lượng tiêu thụ dầu hàng ngày của thế giới, tạo ra sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử.
(P4) Các cuộc tấn công xảy ra ngay khi các thành viên OPEC+ đồng ý tăng sản lượng khiêm tốn 206.000 thùng/ngày cho tháng 5. Tuy nhiên, động thái này phần lớn mang tính biểu tượng khi các tàu chở dầu không thể quá cảnh an toàn qua eo biển. Sự gián đoạn đã tạo ra sự chia rẽ rõ rệt giữa các nhà sản xuất vùng Vịnh: các quốc gia như Ả Rập Xê Út và UAE, vốn có thể bỏ qua eo biển bằng các đường ống dẫn dầu, đang vượt qua cuộc khủng hoảng, trong khi nền kinh tế phụ thuộc vào dầu mỏ của Iraq và Kuwait đã chứng kiến doanh thu xuất khẩu giảm ước tính 75%.
Một khu vực trên bờ vực
Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái không chỉ nhắm vào trụ sở KPC mà còn vào hai nhà máy điện và khử muối nước ở Kuwait, gây ra thiệt hại vật chất nghiêm trọng cho các máy phát điện và bồn chứa nhiên liệu. Các cuộc tấn công nhấn mạnh lỗ hổng của cơ sở hạ tầng năng lượng quan trọng trên khắp Trung Đông khi cuộc xung đột bắt đầu từ cuối tháng 2 bước sang tháng thứ hai.
Sự gián đoạn kéo dài đã có tác động mạnh mẽ đến thị trường năng lượng toàn cầu. Dầu Brent, vốn được giao dịch gần mức 70 USD/thùng trước xung đột, đã tăng vọt lên mức đỉnh 119,50 USD vào tháng 3 và tiếp tục giao dịch ở mức cao. Điều này đã chuyển trực tiếp thành chi phí cao hơn cho người tiêu dùng, với giá nhiên liệu trung bình tại Mỹ vượt ngưỡng 4 USD/gallon lần đầu tiên sau bốn năm, theo tờ The Guardian.
Vận mệnh khác biệt của các nhà sản xuất dầu
Việc phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz đã chia rẽ vận mệnh của các thành viên OPEC. Trong khi Iraq và Kuwait đang phải đối mặt với cú sốc doanh thu nghiêm trọng, Ả Rập Xê Út đã cố gắng duy trì xuất khẩu thông qua đường ống Đông-Tây dài 1.200 km dẫn đến cảng Yanbu trên Biển Đỏ. Khả năng bỏ qua eo biển của vương quốc này, kết hợp với giá cả tăng vọt, đã làm tăng doanh thu xuất khẩu dầu của nước này thêm 4,3% trong tháng 3 so với một năm trước đó, theo phân tích của Reuters.
Cuộc khủng hoảng hiện nay phụ thuộc vào các nỗ lực ngoại giao nhằm xoa dịu xung đột và mở lại tuyến đường thủy quan trọng. Với việc Iran bác bỏ các tối hậu thư và Mỹ đe dọa có thêm hành động, phí rủi ro được tính vào thị trường năng lượng toàn cầu sẽ vẫn ở mức cao, kéo dài áp lực lạm phát đối với nền kinh tế thế giới.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.