Việc Trung Quốc kiểm soát 80% nguồn cung vonfram toàn cầu đang tạo ra tình trạng thiếu hụt kéo dài đối với một loại kim loại quan trọng cho vũ khí và sản xuất, trong khi các mỏ mới phải mất nhiều năm mới đi vào hoạt động.
Quay lại
Trung Quốc siết chặt 80% nguồn cung vonfram, khủng hoảng nguyên liệu then chốt cho quốc phòng và công nghiệp
Các biện pháp kiểm soát xuất khẩu vonfram của Trung Quốc – quốc gia nắm 80% nguồn cung toàn cầu – đang siết chặt chuỗi cung ứng quốc phòng và công nghiệp khi các cuộc chiến làm cạn kiệt kho dự trữ.
"Chủ đề vonfram xuất hiện trong hầu hết mọi cuộc trò chuyện với nhà cung cấp," Mark Vena, CEO và nhà phân tích chính tại SmartTech Research, cho biết. "Vonfram là loại kim loại không ai nhắc tới cho đến khi tên lửa, nhà máy và xưởng cơ khí đồng loạt cần đến nó."
Theo dữ liệu từ Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), sản lượng vonfram toàn cầu đạt khoảng 81.000 tấn vào năm 2024, trong đó Việt Nam đứng thứ hai xa sau Trung Quốc. Mỹ hầu như không sản xuất trong nước. Trung Quốc đã thắt chặt kiểm soát xuất khẩu vào tháng 2/2025 với lý do an ninh quốc gia và tiếp tục hạn chế các lô hàng.
Theo ước tính từ Cove Kaz Capital, Mỹ sẽ cần tới 20.000 tấn vonfram mỗi năm cho đến tận những năm 2030, với các quy định về nguồn cung của Bộ Quốc phòng sẽ hạn chế vonfram có nguồn gốc từ Trung Quốc kể từ tháng 1/2027.
Dự án Kazakhstan đặt mục tiêu 12.000 tấn/năm
Cove Kaz Capital đang phát triển các hoạt động khai thác vonfram tại Kazakhstan với sản lượng dự kiến 12.000 tấn mỗi năm, tương đương khoảng 15% tổng sản lượng khai thác mỏ toàn cầu hiện tại. Hai mỏ lộ thiên của dự án dự kiến sẽ hoạt động trong hơn 50 năm, theo Chủ tịch điều hành Pini Althaus.
Chính phủ Mỹ đã cam kết tới 1,6 tỷ USD thông qua Ngân hàng Xuất nhập khẩu (Export-Import Bank) và Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Mỹ (US International Development Finance Corporation), bao gồm 900 triệu USD cam kết vào tháng 11 và 700 triệu USD vào tháng 2. Cove Kaz đã yêu cầu thêm 400 triệu USD từ Bộ Quốc phòng, theo tờ Financial Times đưa tin.
Dự án đã thu hút sự chú ý vì Donald Trump Jr. và Eric Trump đã đầu tư vào Skyline Builders Group vào tháng 8/2025, một công ty đã sáp nhập với Cove Kaz Capital vào ngày 30/4 và dự kiến sẽ giao dịch với tên Kaz Resources khi thương vụ kết thúc vào cuối năm 2026 hoặc đầu năm 2027. Hạ nghị sĩ Robert Garcia (D-Calif.) đã kêu gọi Tổng thanh tra Bộ Quốc phòng điều tra các giao dịch liên quan đến các thành viên gia đình Trump và an ninh quốc gia. Một phát ngôn viên của Trump Organization cho biết gia đình này không liên quan đến thương vụ sáp nhập và luôn là nhà đầu tư thụ động, không nắm vai trò quản lý.
Almonty khởi động lại mỏ Hàn Quốc sau 30 năm ngừng hoạt động
Almonty Industries đã hoàn thành giai đoạn 1 vận hành mỏ vonfram Sangdong tại tỉnh Gangwon, Hàn Quốc vào tháng 3, đánh dấu sự trở lại sản xuất của mỏ này sau hơn ba thập kỷ. Nhà khai thác có trụ sở tại Canada này cũng vận hành một mỏ đang sản xuất tại Bồ Đào Nha. CEO Lewis Black cho biết việc phát triển nguồn cung nội địa của Mỹ "là điều hợp lý cho khách hàng và công việc quốc phòng," mặc dù đã 30 năm không có mỏ vonfram nào hoạt động tại Mỹ.
Tình trạng thiếu vonfram lan tới phòng nha và cần câu cá
Tầm ảnh hưởng của vonfram vượt xa vũ khí, len lỏi vào đời sống hàng ngày. Mũi khoan nha khoa có đầu vonfram carbide giúp khoan hiệu quả hơn và giảm khó chịu cho bệnh nhân, theo Tiến sĩ Elizabeth Sterner, trợ lý giáo sư hóa học tại Lebanon Valley College. Chì vonfram được sử dụng trong câu cá như một chất thay thế ít độc hại hơn chì. Mũi khoan vonfram carbide chế tạo bảng mạch cho hầu hết các thiết bị điện tử.
"Giá của tất cả các mặt hàng này có thể tăng nếu xảy ra tình trạng thiếu vonfram, cả do thiếu vonfram và thiếu các công cụ gia công vonfram carbide để sản xuất những sản phẩm này," Sterner nói.
Evan Mills, nhà phân tích tài chính tại Scholar Advising, cho biết người tiêu dùng sẽ cảm nhận được tình trạng thiếu hụt qua sự chậm trễ trong xây dựng, chi phí thiết bị công nghiệp cao hơn và sản xuất đắt đỏ hơn. "Vẫn còn một nguồn cung khá lớn ngoài kia – chỉ là ngày càng khó lấy được từ một quốc gia không còn muốn phân phối nó nữa," Mills nói.
Bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành lời khuyên đầu tư.
