ABD'de mortgage faiz oranları geçen hafta son iki ayın en yüksek seviyesine tırmanarak borçlanma maliyetlerini yükseltti ve alıcı aktivitesinde keskin bir düşüşe neden olarak konut piyasasına darbe vurdu. Mortgage Bankacıları Birliği (MBA) Çarşamba günü yaptığı açıklamada, 15 Mayıs'ta sona eren haftada 30 yıllık sabit mortgage ortalama sözleşme faiz oranının %6,56'ya yükseldiğini bildirdi.
Pantheon Macroeconomics kıdemli ekonomisti Oliver Allen, genel konut ortamı ve yüksek faizler ile dar stokun getirdiği kısıtlamalar hakkında yaptığı yorumda, "Yakın vadede konut piyasası faaliyetlerinde belirgin bir toparlanma ihtimalini düşük görüyoruz" dedi [4].
10 baz puanlık artış, faiz oranını Mart ayı sonunda kaydedilen %6,57'lik zirvenin hemen altına getirdi. Ödeme gücü üzerindeki etki anında görüldü; MBA'nın satın alma kredisi başvuru endeksi %4,1 oranında gerileyerek 20 Mart'tan bu yana en büyük tek haftalık düşüşünü yaşadı. Birliğin yeniden finansman endeksi de hafif bir düşüş kaydetti.
Borçlanma maliyetlerindeki sürekli artışın konut piyasası faaliyetlerini daha da azaltması, potansiyel olarak konut fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturması ve gayrimenkul ile inşaat sektörlerindeki hisseleri olumsuz etkilemesi bekleniyor. Bu eğilim, daha geniş bir ekonomik yavaşlama için öncü bir gösterge olarak da hizmet edebilir.
Faizlerdeki artış, 2026 yılında konut piyasası için kalıcı bir engel teşkil etti. Şubat ayının sonundan bu yana, 30 yıllık mortgage faizi yaklaşık yarım puan veya 50 baz puan artarak potansiyel alıcıların satın alma gücünü eritti. Faizlerdeki her artış aylık ödemeleri daha pahalı hale getirerek potansiyel alıcıları devre dışı bırakıyor ve talebi soğutuyor. Satın alma başvurularındaki %4,1'lik düşüş, kötüleşen bu karşılanabilirlik krizinin doğrudan bir yansımasıdır.
Piyasa yıl boyunca oynaklıkla karakterize edildi. Nisan ayında mortgage faizlerindeki geçici bir düşüş, bekleyen konut satışlarında kısa süreli %1,4'lük bir artışa yol açtı ancak faizler hızla yönünü yukarı çevirince ivme durdu [4]. Diğer piyasa verileri yükseliş trendinin devam ettiğini gösteriyor; Mortgage Araştırma Merkezi 20 Mayıs itibarıyla ortalama 30 yıllık faiz oranını %6,73 olarak bildirdi [1].
Bu oynaklık, Federal Rezerv'in para politikasına ilişkin belirsizlikten kaynaklanıyor. 2025 sonlarında federal fon oranını üç kez indirdikten sonra, merkez bankası 2026'da şimdiye kadar politika faizini %3,50 ila %3,75 aralığında sabit tuttu. Bu önceki indirimler bir miktar rahatlama sağlasa da Fed'in mevcut bekleyişi ve kalıcı enflasyon endişeleri, mortgage faizlerinin tipik olarak takip ettiği uzun vadeli Hazine tahvil getirileri üzerinde yukarı yönlü baskıyı sürdürdü. Ekonomistler, faizlerde kalıcı bir düşüş trendi oluşana kadar konut piyasasındaki toparlanmanın sönük kalacağı konusunda uyarıyor.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi teşkil etmez.
