NATO'nun Temmuz ayına kadar Hürmüz Boğazı'na olası askeri konuşlandırması, ABD'nin stratejik odağını kıtadan uzaklaştırmasıyla Avrupa'nın askeri özerkliğinin ilk büyük sınavı olacak.
Geri
5.000 ABD Askeri Avrupa'dan Ayrılırken NATO Temmuz'da Hürmüz Harekâtını Değerlendiriyor
NATO, Hürmüz Boğazı'nın Temmuz ayına kadar yeniden açılmaması durumunda askeri bir konuşlandırma yapmayı değerlendiriyor; bu hamle, ABD'nin Avrupa'nın birincil güvenlik organizatörü rolünden çekilmesiyle ittifakın operasyonel kapasitesini test ediyor. Potansiyel eylem, Washington'un stratejik odağının Avrupa'dan uzaklaşmasının askeri bir gerçeklik haline gelmesiyle ortaya çıkıyor ve müttefikleri bölgesel krizlerle kendi varlıklarıyla yüzleşmeye zorluyor.
Emekli ABD Donanması denizaltı savaş subayı Tom Shugart, boğaza konuşlandırılan İran Ghadir sınıfı mini denizaltıları hakkında, "Bir süre dipte oturup pilleriyle sessizce çalışabilseler de, daha modern dizel-elektrikli denizaltılar gibi havadan bağımsız tahrik (AIP) sistemlerine sahip değiller. Bu da onları tespit ve imhaya karşı daha savunmasız hale getirecektir," dedi.
Kriz, dünyanın en hayati petrol damarlarından birini şimdiden tıkamış durumda. Ortak Deniz Bilgi Merkezi'ne göre, son iki günlük dönemde boğazdan sadece altı gemi geçti; bu rakam, tarihsel ortalama olan 138'in çok küçük bir kısmı. Yanıt olarak bir Fransız uçak gemisi görev grubu, bir Birleşik Krallık destroyeri ve iki İtalyan mayın tarama gemisi bölgeye doğru hareket ediyor. Konuşlandırmalar, bir tugay savaş ekibi ve bir uzun menzilli ateş taburu da dahil olmak üzere 5.000 ABD askerinin Almanya'dan planlanan çekilmesiyle eş zamanlı olarak gerçekleşiyor.
Söz konusu olan, dünya petrol ürünlerinin yaklaşık yüzde 20'sini taşıyan bir su yolunun güvenliğidir ve boğazın kapalı kalmaya devam etmesi küresel enflasyonu körüklemekle ve enerji piyasalarını istikrarsızlaştırmakla tehdit etmektedir. Hürmüz Boğazı'ndaki durum, yeni NATO anlaşmasının ilk büyük askeri sınavıdır: Avrupa bölgesel güvenlik için daha fazla sorumluluk alırken, ABD stratejik kaldıraçları elinde tutuyor ancak odağını başka yöne çeviriyor.
## Avrupa'nın Yeni Askeri Haritası
Potansiyel Hürmüz operasyonu bir boşlukta gerçekleşmiyor. Bu, eski Başkan Donald Trump tarafından önceden haber verilen ve 2026 Ulusal Savunma Stratejisi'nde resmileştirilen stratejik bir yeniden yapılanmanın doğrudan sonucudur. İlk kez Avrupalılar, NATO'nun üç ana Müşterek Kuvvet Komutanlığının da liderliğine geçiyor: Norfolk'ta (Atlantik arteri) Birleşik Krallık, Napoli'de (Akdeniz/Güney Kanadı) İtalya ve Brunssum'da (Doğu Kanadı) Almanya ve Polonya. Bu komutanlıklar, kuvvet konuşlandırmasından lojistiğe kadar bölgesel savaşın fiili yürütülmesinden sorumludur.
Bu yeni askeri harita Polonya'yı Doğu Kanadı'nın çekirdeği, İtalya'yı Akdeniz ve Orta Doğu yansımaları için bir çıpa ve Britanya'yı Atlantik takviye rotasının koruyucusu olarak yükseltiyor. Bu değişim, Almanya'dan savaş tugayının ve Tomahawk füze taburunun çekilmesi de dahil olmak üzere ABD kuvvet duruşundaki değişikliklerle pekişiyor; bunlar Avrupalı müttefiklerin uzun süredir Amerika'nın sağlayacağını varsaydığı yeteneklerdir. NATO'nun Steadfast Dart 26 ve Amber Shock 26 gibi son tatbikatları, Doğu Kanadı'na hızlı konuşlanmaya ve kritik Suwałki Boşluğu'ndaki lojistiğe odaklanarak bu yeni gerçekliği yansıtmaktadır.
## Avrupa Deniz Gücünün Sınavı
NATO müttefikleri adım atarken, Hürmüz krizi Avrupa'nın askeri kapasitesindeki kritik boşlukları açığa çıkarıyor. Bir Fransız uçak gemisi görev grubu, bir Birleşik Krallık destroyeri ve İtalyan mayın tarama gemileri yolda olsa da ölçek ve sürdürülebilirlik soruları devam ediyor. 640'tan fazla ticari gemiye destek veren AB'nin Kızıldeniz'deki Aspides Operasyonu, üst düzey donanma gemisi eksikliği ve üye devletler arasındaki sınırlı risk iştahı nedeniyle engellendi.
Bu Avrupa filosu, Basra Körfezi'nin sığ ve dar sularında asimetrik savaş için inşa edilmiş bir İran ordusuyla karşı karşıya gelecek. İran, menzili ve dayanıklılığı sınırlı olsa da ticari gemileri tehdit edebilecek veya mayın döşeyebilecek Ghadir sınıfı mini denizaltılar konuşlandırdı. Savunma analisti Tom Shugart, bu dizel-elektrikli denizaltıların "eninde sonunda yukarı çıkıp şnorkel yapmak zorunda kalacaklarını" ve bunun da zafiyet yarattığını belirtti. Ancak varlıkları her türlü deniz operasyonunu karmaşıklaştırıyor.
Dolayısıyla Hürmüz Boğazı'ndaki kriz bölgesel bir çatışmadan daha fazlasıdır; Avrupa güvenliğinin geleceği için belirleyici bir andır. Avrupa'yı, yıllarca süren artan savunma harcamalarını kendi hayati çıkarlarını güvence altına alabilecek tutarlı, konuşlandırılabilir ve sürdürülebilir bir askeri güce dönüştürmeye zorluyor. Boğazdaki herhangi bir NATO operasyonunun başarısı veya başarısızlığı, yeni stratejik anlaşmanın pratikte işleyip işlemeyeceğine dair net bir karar verecektir.
Bu makale sadece bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi teşkil etmez.
[1] NATO, Hürmüz Boğazı Temmuz'a kadar açılmazsa askeri güç konuşlandırmayı değerlendirecek[2] İran, uzmanlar tehdidi açıklarken küçük denizaltılarının Hürmüz Boğazı'na konuşlandırıldığını söyledi[3] Avrupalı müttefikler olası Hürmüz deniz misyonu için zemin hazırlıyor[4] TANVI RATNA: Trump'ın NATO sıfırlaması nasıl askeri bir gerçekliğe dönüşüyor[5] Trump'ın Almanya'dan 5.000 ABD askerini çekme çağrısı neden Amerika'ya zarar verecek?
