Một cuộc khủng hoảng địa chính trị tại eo biển Hormuz đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi toàn cầu sang xe điện, với thị trường Trung Quốc sẵn sàng cho một sự phục hồi đáng kể, theo một báo cáo mới.
Fitch Ratings kỳ vọng tỷ lệ thâm nhập xe năng lượng mới của Trung Quốc sẽ phục hồi mạnh mẽ từ mức thấp 45,2% trong quý 1 năm 2026 khi cú sốc dầu mỏ toàn cầu làm thay đổi căn bản chi phí sở hữu phương tiện và đẩy nhanh quá trình loại bỏ động cơ đốt trong trên toàn thế giới.
"Giá dầu cao có thể làm hồi sinh tỷ lệ thâm nhập xe năng lượng mới của Trung Quốc và kích thích nhu cầu ở nước ngoài đối với xe điện Trung Quốc", Fitch Ratings cho biết trong báo cáo, lưu ý rằng người tiêu dùng đang đánh giá lại tổng chi phí sở hữu cho ô tô chạy bằng xăng.
Dự báo này được đưa ra sau một quý đầu tiên khó khăn khi lượng giao xe du lịch tổng thể của Trung Quốc giảm 17,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Biên lợi nhuận hoạt động của ngành ô tô đã giảm xuống mức thấp kỷ lục 3,2% do ưu đãi thuế mua hàng tạm thời bị giảm một nửa, ngay cả khi xuất khẩu tăng vọt 63,5% so với cùng kỳ.
Phân tích cho thấy các nhà sản xuất ô tô như BYD Co. và Geely Automobile Holdings có vị thế tốt nhất để tận dụng xu hướng này. Cú sốc dầu mỏ tháng 3 năm 2026, chứng kiến dầu Brent vượt mức 126 USD/thùng, đã tạo ra một "điểm bùng phát" nơi lợi thế về chi phí vận hành của xe điện trở thành một yếu tố cấp bách đối với người tiêu dùng toàn cầu.
Phân tích cú sốc dầu mỏ toàn cầu
Sự biến động của thị trường bắt nguồn từ việc đóng cửa eo biển Hormuz vào tháng 3 năm 2026, một kênh đào quan trọng đối với khoảng một phần năm nguồn cung dầu của thế giới, sau sự leo thang của xung đột Mỹ-Iran. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) gọi cuộc phong tỏa hàng hải này là "sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ toàn cầu", gây ra sự gia tăng giá dầu Brent từ khoảng 80 USD lên mức đỉnh 126 USD mỗi thùng.
Cú sốc giá này đã tác động như một loại thuế lũy thoái đối với các hộ gia đình trên toàn thế giới. Tại Hoa Kỳ, giá xăng trung bình đạt mức 4,00 USD/gallon, tăng 30% trong một tháng. Châu Âu và Nhật Bản, vốn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng, phải đối mặt với nguy cơ suy thoái kỹ thuật khi các dự báo lạm phát được điều chỉnh tăng lên.
Động cơ xuất khẩu của Trung Quốc và khoảng cách TCO
Mặc dù doanh số bán hàng trong nước phải đối mặt với những trở ngại trong quý đầu tiên, bao gồm cả thuế mua hàng 5% mới đối với xe điện, các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã tìm thấy sự cứu vãn ở các thị trường nước ngoài. Xuất khẩu xe du lịch đã tăng trưởng ở mức kinh ngạc 63,5% so với cùng kỳ năm ngoái, cung cấp một vùng đệm quan trọng chống lại sự sụt giảm lợi nhuận trong nước.
Cú sốc dầu mỏ đã làm nổi bật rõ rệt các lợi thế kinh tế của xe điện. Ví dụ, tại Úc, một chiếc xe điện như Tesla Model Y có chi phí vận hành khoảng 1,5 đến 2,2 cent mỗi km, rẻ hơn khoảng mười lần so với một chiếc xe động cơ đốt trong (ICE) tương đương. Khoảng cách về tổng chi phí sở hữu (TCO) này, được khuếch đại bởi chi phí bảo trì thấp hơn, là một động lực mạnh mẽ cho người tiêu dùng.
Các sự kiện vào tháng 3 năm 2026 đã củng cố mối liên hệ giữa an ninh năng lượng và điện hóa phương tiện. Báo cáo của Fitch dự đoán rằng nhu cầu mạnh mẽ đối với hệ thống lưu trữ năng lượng pin, kết hợp với sự tăng tốc của quá trình điện hóa phương tiện toàn cầu, sẽ thúc đẩy tăng trưởng doanh thu hàng năm ở mức hai con số cho các nhà sản xuất pin Trung Quốc đến năm 2028. Đối với các nhà sản xuất ô tô có công nghệ xe điện hoàn thiện và các kênh xuất khẩu đang phát triển, cuộc khủng hoảng dầu mỏ hiện tại mang lại cơ hội đáng kể để chiếm lĩnh thị phần toàn cầu.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.